2 saat önce
E-ticarete yeni başlayanların en zorlandığı konulardan biri ilk ürünü seçmektir.
Çünkü bir ürünün:
“çok aranıyor olması”
veya
“çok satıyor gibi görünmesi”
tek başına o ürünün iyi bir başlangıç ürünü olduğu anlamına gelmez.
Doğru ürün seçimi için en azından:
- Talep
- Rekabet
- Ürün maliyeti
- Kargo
- Komisyon
- Reklam
- İade riski
- Tedarik süresi
- Stok ihtiyacı
- Ürün başına kalan katkı
birlikte değerlendirilmelidir.
Bu konuda sıfırdan ürün araştırması yaparken kullanılabilecek pratik bir kontrol sistemi oluşturalım.
Bu konuda ne öğreneceksiniz?
- Ürün fikrinin gerçekten talep görüp görmediğini nasıl kontrol edebileceğinizi
- Google Trends verisinin nasıl doğru okunacağını
- Rekabeti yalnız rakip sayısına bakmadan nasıl değerlendirebileceğinizi
- Ürün başına gerçek katkının nasıl hesaplanacağını
- Kargo ve iade riskinin ürün seçimini nasıl etkilediğini
- Tedarikçi riskinin nasıl ölçülebileceğini
- İlk ürün için örnek bir puanlama sisteminin nasıl kurulabileceğini
- Ürünü büyük stok almadan önce nasıl test edebileceğinizi
1. İlk ürün seçiminde en büyük hata nedir?
En sık yapılan hatalardan biri şu mantıktır:
Ancak yüksek satış hacmi bazen şu anlama da gelebilir:
- Çok yoğun rekabet
- Düşük fiyat baskısı
- Yüksek reklam maliyeti
- Düşük kâr marjı
- Yüksek iade oranı
- Güçlü markalarla rekabet
- Sürekli fiyat değişimi
Bu nedenle satış hacmi tek başına karar kriteri değildir.
2. Önce ürün fikrini değil, müşteri ihtiyacını düşünün
İyi ürün araştırması şu soruyla başlamalıdır:
Örneğin bir ürün:
- Zaman kazandırıyor olabilir
- Depolama sorununu çözebilir
- Taşıma kolaylığı sağlayabilir
- Ev düzenini iyileştirebilir
- Bir hobiyi kolaylaştırabilir
- Profesyonel kullanım ihtiyacını karşılayabilir
Müşteri ihtiyacı ne kadar netse ürünün neden satın alınacağı da o kadar netleşir.
3. Talep olup olmadığını Google Trends ile kontrol edebilirsiniz
Google Trends ürün araştırmasında kullanılabilecek ücretsiz araçlardan biridir.
Ancak burada önemli bir nokta vardır:
Google Trends doğrudan:
“Bu kelime ayda 50.000 kez aranıyor.”
şeklinde mutlak arama hacmi vermez.
Google’ın resmî açıklamasına göre Trends verileri seçilen zaman ve bölgeye göre normalleştirilir ve sonuçlar 0 ile 100 arasında ölçeklenir.
Bu nedenle:
100 = en yüksek göreli ilgi noktası
50 = o dönem içerisindeki zirveye göre yaklaşık yarı seviyede göreli ilgi
şeklinde yorumlanabilir.
Bunu mutlak satış veya arama adedi olarak düşünmemek gerekir.
4. Google Trends’te ürün araştırması nasıl yapılır?
Örnek olarak “airfryer aksesuarı” benzeri bir ürün grubunu araştırdığınızı düşünelim.
Google Trends’e girin.
Türkiye bölgesini seçin.
Önce:
Son 12 ay
daha sonra:
Son 5 yıl
görünümüne bakın.
Şunları kontrol edin:
- İlgi genel olarak artıyor mu?
- Düşüyor mu?
- Yatay mı?
- Yalnız birkaç ay mı yükseliyor?
- Her yıl aynı dönemde tekrar ediyor mu?
Tek günlük veya birkaç haftalık ani yükseliş gördüğünüzde bunu doğrudan kalıcı talep olarak yorumlamayın.
5. Sezonluk ürünleri nasıl anlayabilirsiniz?
Örneğin:
- Deniz ürünleri
- Yılbaşı dekorasyonları
- Okul ürünleri
- Isıtıcı
- Vantilatör
- Kamp ekipmanları
gibi bazı kategorilerde dönemsel değişim doğal olabilir.
Google Trends grafiğinde her yıl benzer aylarda yükseliş görülüyorsa ürün sezonluk olabilir.
Sezonluk ürün kötü ürün değildir.
Ancak stok planı farklı yapılmalıdır.
Örneğin sezon sonunda yüksek miktarda stok kalması işletmenin sermayesini kilitleyebilir.
6. Arama terimi ile “konu” aynı şey değildir
Google Trends’te bazen doğrudan yazdığınız kelime:
“Arama terimi”
olarak görünür.
Bazen de sistem size daha geniş bir:
“Konu”
seçeneği sunar.
Google’ın resmî açıklamasına göre arama terimi yazılan kelime veya ifadeyi daha doğrudan ölçerken, konu aynı kavramı ifade eden farklı aramaları daha geniş biçimde kapsayabilir.
Bu nedenle ürün araştırırken mümkünse ikisini de karşılaştırmak faydalı olabilir.
7. İlgili ve yükselen aramalara bakın
Google Trends sayfasının alt bölümünde:
- İlgili aramalar
- Yükselen aramalar
alanları bulunur.
Bu bölümler ürün fikrini genişletmek için oldukça değerlidir.
Örneğin ana ürününüz:
“masa düzenleyici”
ise ilgili aramalarda:
- kablo düzenleyici
- çekmece düzenleyici
- masa altı organizer
- ofis organizer
gibi daha spesifik ürün fikirleri görebilirsiniz.
Bazen ana ürün çok rekabetli olabilir ancak daha dar bir alt ürün fırsat sunabilir.
8. Tek bir anahtar kelimeye bakarak karar vermeyin
Örneğin yalnızca:
“matara”
kelimesine bakmak yeterli değildir.
Bunun yanında:
- çelik matara
- termos matara
- çocuk matarası
- spor matarası
- sızdırmaz matara
- büyük matara
gibi alt aramaları da kontrol etmek gerekir.
Bu yaklaşım hangi alt ürün grubunda daha net bir müşteri ihtiyacı bulunduğunu anlamanıza yardımcı olur.
9. Rekabeti nasıl kontrol edebilirsiniz?
Rekabet analizi yalnızca:
“Kaç satıcı var?”
sorusundan ibaret değildir.
Şunlara bakabilirsiniz:
- İlk sayfada kaç güçlü marka var?
- Ürünler birbirine çok mu benziyor?
- Fiyatlar çok sıkışık mı?
- Yorum sayıları çok yüksek mi?
- Yeni satıcının farklılaşması mümkün mü?
- Aynı ürün onlarca satıcı tarafından mı satılıyor?
- Ürün görselleri ve açıklamaları profesyonel mi?
- Rakiplerin zayıf bıraktığı bir alan var mı?
Örneğin 50 satıcının olduğu bir ürün kategorisinde rakiplerin büyük bölümü zayıf içerik kullanıyorsa farklılaşma ihtimali olabilir.
Ama 10 satıcının tamamı güçlü marka, çok yüksek yorum ve agresif fiyatla çalışıyorsa rekabet daha zor olabilir.
10. “Az rakip var” her zaman fırsat mıdır?
Hayır.
Az rakip bazen iyi olabilir.
Ancak bazen de:
anlamına gelebilir.
Bu nedenle:
Az rekabet + düşük talep
ile
Az rekabet + güçlü talep
aynı şey değildir.
Her zaman talep ve rekabet birlikte değerlendirilmelidir.
11. Ürünün maliyetini doğru hesaplayın
Bir ürünün tedarik fiyatı 200 TL ise:
demek doğru değildir.
Örneğin:
Satış fiyatı: 400 TL
Ürün maliyeti: 200 TL
Komisyon: 60 TL
Kargo: 50 TL
Reklam payı: 35 TL
Paketleme: 10 TL
İade/hasar payı: 10 TL
Basitleştirilmiş katkı:
400 - 200 - 60 - 50 - 35 - 10 - 10 = 35 TL
Yani görünen 200 TL fark gerçekte 35 TL katkıya düşebilir.
Buradaki rakamlar yalnızca hesaplama örneğidir.
12. Ürün başına katkı neden önemlidir?
İşletme açısından yalnız satış adedini değil ürün başına kalan katkıyı bilmek gerekir.
Örneğin:
Ürün A:
Aylık 200 adet satıyor
Ürün başına katkı: 20 TL
Toplam katkı:
200 x 20 = 4.000 TL
Ürün B:
Aylık 80 adet satıyor
Ürün başına katkı: 80 TL
Toplam katkı:
80 x 80 = 6.400 TL
Daha az satan ürün toplamda daha fazla katkı bırakabilir.
Bu nedenle:
denklemi her zaman doğru değildir.
13. Kargo riski ürün seçiminde nasıl değerlendirilmelidir?
Ürün:
- Büyük
- Ağır
- Kırılabilir
- Sıvı
- Çok parçalı
ise lojistik maliyet ve hasar riski artabilir.
Örneğin düşük fiyatlı ama hacimli bir ürün, kargo maliyeti nedeniyle zor bir başlangıç ürünü olabilir.
İlk ürün seçerken mümkünse şu soruları sorun:
- Paketlenmiş ürün kaç desi?
- Kırılma riski var mı?
- Özel koli gerekiyor mu?
- İade halinde tekrar satılabilir mi?
- İade kargo maliyeti yüksek mi?
14. İade oranı yüksek olabilecek ürünlere dikkat edin
Bazı ürün gruplarında:
- Beden
- Renk beklentisi
- Uyum
- Teknik uyumluluk
- Görsel beklenti
gibi nedenlerle iade riski daha yüksek olabilir.
Örneğin beden uyumu kritik bir ürünle, standart ölçülü basit bir aksesuarın iade riski aynı olmayabilir.
İlk ürün seçerken yüksek iade riski işletmenin operasyonunu zorlaştırabilir.
15. Tedarikçi güvenilirliği ürün kadar önemlidir
Çok iyi bir ürün bulmuş olabilirsiniz.
Ancak tedarikçi:
- Sürekli stok dışı kalıyorsa
- Fiyatı sık değiştiriyorsa
- Geç gönderiyorsa
- Kusurlu ürün oranı yüksekse
- Fatura süreci problemliyse
ürün fırsatı gerçek bir işletme fırsatına dönüşmeyebilir.
Tedarikçiye şu soruları sorabilirsiniz:
1. Minimum sipariş adedi nedir?
2. Stok ne sıklıkla yenilenir?
3. Fiyat ne kadar süre geçerlidir?
4. Kusurlu ürün süreci nasıl işler?
5. İade/değişim koşulları nelerdir?
6. Sipariş kaç günde hazırlanır?
7. Ürünün barkodu mevcut mu?
8. Fatura düzenleniyor mu?
16. İlk ürün için çok büyük stok almak gerekli midir?
Hayır.
Yeni bir ürün henüz doğrulanmamışsa çok yüksek stok almak sermaye riskini artırabilir.
Örneğin:
100.000 TL bütçeniz olduğunu düşünelim.
Tamamını tek ürüne yatırmak yerine daha kontrollü test yapmak bazı işletmeler için daha mantıklı olabilir.
Ancak doğru stok miktarı:
- Tedarik süresi
- Minimum sipariş
- Satış hızı
- Ürün maliyeti
- Sermaye gücü
gibi faktörlere bağlıdır.
Evrensel bir “ilk stok adedi” yoktur.
17. Ürünü küçük testle doğrulayın
Örneğin ilk etapta sınırlı stokla satışa başlayabilirsiniz.
Test süresinde:
- Görüntülenme
- Sepete ekleme
- Satış
- Reklam maliyeti
- İade
- Ürün başına katkı
gibi verileri takip edin.
Ürün yeterli sinyal veriyorsa stok artırılabilir.
Sinyal vermiyorsa nedenini araştırın.
Sorun:
- Talep
- Fiyat
- Görsel
- Açıklama
- Reklam
- Rekabet
- Ürün kalitesi
olabilir.
18. İlk ürün için örnek puanlama sistemi
Aşağıdaki sistem evrensel bir kural değildir.
Yalnızca karar vermeyi daha objektif hale getirmek için kullanılabilecek örnek bir çerçevedir.
Her başlığa 1 ile 5 arasında puan verin.
Talep:
1 = Çok zayıf
5 = Güçlü
Rekabet avantajı:
1 = Çok zor
5 = Farklılaşmak kolay
Kâr potansiyeli:
1 = Çok düşük
5 = Güçlü
Kargo kolaylığı:
1 = Zor/pahalı
5 = Kolay
İade riski:
1 = Çok yüksek
5 = Düşük
Tedarik güvenilirliği:
1 = Zayıf
5 = Güçlü
Stok riski:
1 = Yüksek
5 = Düşük
Toplam maksimum:
35 puan
19. Örnek ürün karşılaştırması
Ürün A:
Talep: 5
Rekabet: 2
Kâr: 2
Kargo: 2
İade: 3
Tedarik: 4
Stok riski: 2
Toplam:
20 / 35
Ürün B:
Talep: 4
Rekabet: 4
Kâr: 4
Kargo: 5
İade: 4
Tedarik: 4
Stok riski: 4
Toplam:
29 / 35
Bu örnekte Ürün A daha fazla aranıyor olsa bile Ürün B ticari açıdan daha dengeli görünebilir.
Bu yalnızca örnek bir değerlendirme modelidir.
20. Ürün puanı yüksekse kesin satılır mı?
Hayır.
Hiçbir puanlama sistemi satış garantisi vermez.
Bu sistem yalnızca:
- Duygusal kararları azaltmak
- Ürünleri aynı kriterlerle karşılaştırmak
- Riskleri daha görünür hale getirmek
için kullanılabilir.
Gerçek doğrulama ancak gerçek müşteri davranışı ve satış verisiyle yapılabilir.
21. Google Trends’te 100 görmek ne anlama gelir?
Burada sık yapılan önemli bir hatayı düzeltelim.
Trends grafiğinde 100 görmek:
anlamına gelmez.
Google’ın resmî açıklamasına göre Trends verileri zaman ve bölgeye göre normalleştirilir ve 0-100 arasında ölçeklenir.
Bu nedenle Trends:
mutlak arama hacmi aracı değil,
göreli ilgi karşılaştırma aracıdır.
22. Google Trends tek başına ürün seçmek için yeterli midir?
Hayır.
Google Trends yalnızca talep araştırmasının parçalarından biridir.
Bunun yanında:
- Pazaryeri arama sonuçları
- Rakip fiyatları
- Yorum sayıları
- Ürün yorumlarında tekrar eden sorunlar
- Tedarikçi fiyatları
- Kargo maliyeti
- Reklam maliyeti
- İade riski
birlikte değerlendirilmelidir.
23. Rakip ürün yorumları neden değerlidir?
Müşteri yorumları yalnız rakibin puanını görmek için kullanılmamalıdır.
Özellikle düşük puanlı yorumlarda tekrar eden problemler ürün geliştirme fırsatı gösterebilir.
Örneğin müşteriler sürekli:
- Paketleme kötü
- Boyut küçük
- Malzeme zayıf
- Kablo kısa
- Renk farklı
- Kullanımı zor
diyorsa yeni ürün seçerken veya tedarikçi belirlerken bu sorunları dikkate alabilirsiniz.
Ama yorumlardan rakip satıcıyı karalamak amacıyla içerik üretmek doğru değildir.
Amaç yalnızca ürün kategorisindeki müşteri ihtiyaçlarını anlamaktır.
24. Ürünün hukuki veya teknik gerekliliklerini kontrol edin
Bazı ürün kategorilerinde özel mevzuat veya teknik şartlar bulunabilir.
Örneğin:
- Kozmetik
- Gıda
- Elektrikli ürün
- Çocuk ürünleri
- Sağlıkla ilişkili ürünler
gibi kategorilerde ek mevzuat, etiketleme veya güvenlik gereklilikleri olabilir.
Bu nedenle ilk ürün seçerken:
mantığıyla hareket etmeyin.
Ürün kategorisine ilişkin güncel resmî gereklilikleri ayrıca doğrulayın.
25. Nakit akışını unutmayın
Kârlı ürün bile nakit akışı problemi yaratabilir.
Örneğin:
Tedarikçiye peşin ödeme yapıyorsunuz.
Pazaryerinden ödemenizi daha sonra alıyorsunuz.
Stok sürekli yenilenmek zorunda.
Bu durumda ürün kârlı olsa bile büyüdükçe daha fazla işletme sermayesi gerektirebilir.
Bu yüzden ürün seçerken:
- Tedarik ödeme vadesi
- Pazaryeri tahsilat süresi
- Ortalama stok süresi
- Yeniden sipariş süresi
de değerlendirilmelidir.
26. İlk ürün için kısa kontrol listesi
Bir ürünü satışa almadan önce:
1. Müşteri ihtiyacı net mi?
2. Google Trends ilgisi incelendi mi?
3. Sezonluk olup olmadığı kontrol edildi mi?
4. İlgili ve yükselen aramalar incelendi mi?
5. Rakipler analiz edildi mi?
6. Ürün maliyeti doğrulandı mı?
7. Komisyon hesaplandı mı?
8. Kargo maliyeti hesaplandı mı?
9. Reklam maliyeti için pay ayrıldı mı?
10. İade riski değerlendirildi mi?
11. Tedarikçi doğrulandı mı?
12. Stok riski değerlendirildi mi?
13. Ürün başına katkı hesaplandı mı?
14. Nakit akışı değerlendirildi mi?
15. Ürün özel mevzuata tabi mi kontrol edildi mi?
16. Küçük test planlandı mı?
Sonuç
E-ticarette ilk ürün seçimi:
“En çok satan ürünü bul”
yaklaşımından çok daha fazlasıdır.
Sağlıklı seçim için:
- Talep
- Rekabet
- Kârlılık
- Lojistik
- İade
- Tedarik
- Stok
- Nakit akışı
aynı anda değerlendirilmelidir.
En çok aranan ürün her zaman en iyi ürün değildir.
En ucuz tedarik edilen ürün de her zaman en kârlı ürün değildir.
İlk hedef:
olmalıdır.
Siz nasıl ürün seçiyorsunuz?
E-ticarete başlayanlara birkaç soru:
1. Ürün araştırırken ilk baktığınız şey talep mi, rekabet mi, kâr marjı mı?
2. Google Trends kullanıyor musunuz?
3. Çok satıyor diye girip daha sonra kârsız olduğunu fark ettiğiniz bir ürün oldu mu?
4. İlk ürününüzü seçerken en çok hangi noktada zorlandınız?
Deneyim paylaşırken özel tedarik anlaşmalarınızı, hesap bilgilerinizi veya paylaşılmaması gereken ticari verileri yazmayın.
Kaynaklar
Google Trendler Yardım – Google Trendler verileri hakkında SSS
Google Trendler Yardım – Arama terimlerini ve konuları karşılaştırma
Google Trendler Yardım – İlgili aramaları bulma
Google Trendler Yardım – Google Trendler'i kullanmaya başlama
T.C. Ticaret Bakanlığı – Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025
Çünkü bir ürünün:
“çok aranıyor olması”
veya
“çok satıyor gibi görünmesi”
tek başına o ürünün iyi bir başlangıç ürünü olduğu anlamına gelmez.
Doğru ürün seçimi için en azından:
- Talep
- Rekabet
- Ürün maliyeti
- Kargo
- Komisyon
- Reklam
- İade riski
- Tedarik süresi
- Stok ihtiyacı
- Ürün başına kalan katkı
birlikte değerlendirilmelidir.
Bu konuda sıfırdan ürün araştırması yaparken kullanılabilecek pratik bir kontrol sistemi oluşturalım.
Bu konuda ne öğreneceksiniz?
- Ürün fikrinin gerçekten talep görüp görmediğini nasıl kontrol edebileceğinizi
- Google Trends verisinin nasıl doğru okunacağını
- Rekabeti yalnız rakip sayısına bakmadan nasıl değerlendirebileceğinizi
- Ürün başına gerçek katkının nasıl hesaplanacağını
- Kargo ve iade riskinin ürün seçimini nasıl etkilediğini
- Tedarikçi riskinin nasıl ölçülebileceğini
- İlk ürün için örnek bir puanlama sisteminin nasıl kurulabileceğini
- Ürünü büyük stok almadan önce nasıl test edebileceğinizi
1. İlk ürün seçiminde en büyük hata nedir?
En sık yapılan hatalardan biri şu mantıktır:
Alıntı:“Bu ürün internette çok satıyor. Ben de satarsam kesin kazanırım.”
Ancak yüksek satış hacmi bazen şu anlama da gelebilir:
- Çok yoğun rekabet
- Düşük fiyat baskısı
- Yüksek reklam maliyeti
- Düşük kâr marjı
- Yüksek iade oranı
- Güçlü markalarla rekabet
- Sürekli fiyat değişimi
Bu nedenle satış hacmi tek başına karar kriteri değildir.
2. Önce ürün fikrini değil, müşteri ihtiyacını düşünün
İyi ürün araştırması şu soruyla başlamalıdır:
Alıntı:“Bu ürün hangi sorunu çözüyor veya hangi ihtiyacı karşılıyor?”
Örneğin bir ürün:
- Zaman kazandırıyor olabilir
- Depolama sorununu çözebilir
- Taşıma kolaylığı sağlayabilir
- Ev düzenini iyileştirebilir
- Bir hobiyi kolaylaştırabilir
- Profesyonel kullanım ihtiyacını karşılayabilir
Müşteri ihtiyacı ne kadar netse ürünün neden satın alınacağı da o kadar netleşir.
3. Talep olup olmadığını Google Trends ile kontrol edebilirsiniz
Google Trends ürün araştırmasında kullanılabilecek ücretsiz araçlardan biridir.
Ancak burada önemli bir nokta vardır:
Google Trends doğrudan:
“Bu kelime ayda 50.000 kez aranıyor.”
şeklinde mutlak arama hacmi vermez.
Google’ın resmî açıklamasına göre Trends verileri seçilen zaman ve bölgeye göre normalleştirilir ve sonuçlar 0 ile 100 arasında ölçeklenir.
Bu nedenle:
100 = en yüksek göreli ilgi noktası
50 = o dönem içerisindeki zirveye göre yaklaşık yarı seviyede göreli ilgi
şeklinde yorumlanabilir.
Bunu mutlak satış veya arama adedi olarak düşünmemek gerekir.
4. Google Trends’te ürün araştırması nasıl yapılır?
Örnek olarak “airfryer aksesuarı” benzeri bir ürün grubunu araştırdığınızı düşünelim.
Google Trends’e girin.
Türkiye bölgesini seçin.
Önce:
Son 12 ay
daha sonra:
Son 5 yıl
görünümüne bakın.
Şunları kontrol edin:
- İlgi genel olarak artıyor mu?
- Düşüyor mu?
- Yatay mı?
- Yalnız birkaç ay mı yükseliyor?
- Her yıl aynı dönemde tekrar ediyor mu?
Tek günlük veya birkaç haftalık ani yükseliş gördüğünüzde bunu doğrudan kalıcı talep olarak yorumlamayın.
5. Sezonluk ürünleri nasıl anlayabilirsiniz?
Örneğin:
- Deniz ürünleri
- Yılbaşı dekorasyonları
- Okul ürünleri
- Isıtıcı
- Vantilatör
- Kamp ekipmanları
gibi bazı kategorilerde dönemsel değişim doğal olabilir.
Google Trends grafiğinde her yıl benzer aylarda yükseliş görülüyorsa ürün sezonluk olabilir.
Sezonluk ürün kötü ürün değildir.
Ancak stok planı farklı yapılmalıdır.
Örneğin sezon sonunda yüksek miktarda stok kalması işletmenin sermayesini kilitleyebilir.
6. Arama terimi ile “konu” aynı şey değildir
Google Trends’te bazen doğrudan yazdığınız kelime:
“Arama terimi”
olarak görünür.
Bazen de sistem size daha geniş bir:
“Konu”
seçeneği sunar.
Google’ın resmî açıklamasına göre arama terimi yazılan kelime veya ifadeyi daha doğrudan ölçerken, konu aynı kavramı ifade eden farklı aramaları daha geniş biçimde kapsayabilir.
Bu nedenle ürün araştırırken mümkünse ikisini de karşılaştırmak faydalı olabilir.
7. İlgili ve yükselen aramalara bakın
Google Trends sayfasının alt bölümünde:
- İlgili aramalar
- Yükselen aramalar
alanları bulunur.
Bu bölümler ürün fikrini genişletmek için oldukça değerlidir.
Örneğin ana ürününüz:
“masa düzenleyici”
ise ilgili aramalarda:
- kablo düzenleyici
- çekmece düzenleyici
- masa altı organizer
- ofis organizer
gibi daha spesifik ürün fikirleri görebilirsiniz.
Bazen ana ürün çok rekabetli olabilir ancak daha dar bir alt ürün fırsat sunabilir.
8. Tek bir anahtar kelimeye bakarak karar vermeyin
Örneğin yalnızca:
“matara”
kelimesine bakmak yeterli değildir.
Bunun yanında:
- çelik matara
- termos matara
- çocuk matarası
- spor matarası
- sızdırmaz matara
- büyük matara
gibi alt aramaları da kontrol etmek gerekir.
Bu yaklaşım hangi alt ürün grubunda daha net bir müşteri ihtiyacı bulunduğunu anlamanıza yardımcı olur.
9. Rekabeti nasıl kontrol edebilirsiniz?
Rekabet analizi yalnızca:
“Kaç satıcı var?”
sorusundan ibaret değildir.
Şunlara bakabilirsiniz:
- İlk sayfada kaç güçlü marka var?
- Ürünler birbirine çok mu benziyor?
- Fiyatlar çok sıkışık mı?
- Yorum sayıları çok yüksek mi?
- Yeni satıcının farklılaşması mümkün mü?
- Aynı ürün onlarca satıcı tarafından mı satılıyor?
- Ürün görselleri ve açıklamaları profesyonel mi?
- Rakiplerin zayıf bıraktığı bir alan var mı?
Örneğin 50 satıcının olduğu bir ürün kategorisinde rakiplerin büyük bölümü zayıf içerik kullanıyorsa farklılaşma ihtimali olabilir.
Ama 10 satıcının tamamı güçlü marka, çok yüksek yorum ve agresif fiyatla çalışıyorsa rekabet daha zor olabilir.
10. “Az rakip var” her zaman fırsat mıdır?
Hayır.
Az rakip bazen iyi olabilir.
Ancak bazen de:
Alıntı:“Bu ürüne zaten yeterli talep yok.”
anlamına gelebilir.
Bu nedenle:
Az rekabet + düşük talep
ile
Az rekabet + güçlü talep
aynı şey değildir.
Her zaman talep ve rekabet birlikte değerlendirilmelidir.
11. Ürünün maliyetini doğru hesaplayın
Bir ürünün tedarik fiyatı 200 TL ise:
Alıntı:“200 TL’ye alıyorum, 400 TL’ye satıyorum, 200 TL kazanıyorum.”
demek doğru değildir.
Örneğin:
Satış fiyatı: 400 TL
Ürün maliyeti: 200 TL
Komisyon: 60 TL
Kargo: 50 TL
Reklam payı: 35 TL
Paketleme: 10 TL
İade/hasar payı: 10 TL
Basitleştirilmiş katkı:
400 - 200 - 60 - 50 - 35 - 10 - 10 = 35 TL
Yani görünen 200 TL fark gerçekte 35 TL katkıya düşebilir.
Buradaki rakamlar yalnızca hesaplama örneğidir.
12. Ürün başına katkı neden önemlidir?
İşletme açısından yalnız satış adedini değil ürün başına kalan katkıyı bilmek gerekir.
Örneğin:
Ürün A:
Aylık 200 adet satıyor
Ürün başına katkı: 20 TL
Toplam katkı:
200 x 20 = 4.000 TL
Ürün B:
Aylık 80 adet satıyor
Ürün başına katkı: 80 TL
Toplam katkı:
80 x 80 = 6.400 TL
Daha az satan ürün toplamda daha fazla katkı bırakabilir.
Bu nedenle:
Alıntı:“En çok satan ürün = en iyi ürün”
denklemi her zaman doğru değildir.
13. Kargo riski ürün seçiminde nasıl değerlendirilmelidir?
Ürün:
- Büyük
- Ağır
- Kırılabilir
- Sıvı
- Çok parçalı
ise lojistik maliyet ve hasar riski artabilir.
Örneğin düşük fiyatlı ama hacimli bir ürün, kargo maliyeti nedeniyle zor bir başlangıç ürünü olabilir.
İlk ürün seçerken mümkünse şu soruları sorun:
- Paketlenmiş ürün kaç desi?
- Kırılma riski var mı?
- Özel koli gerekiyor mu?
- İade halinde tekrar satılabilir mi?
- İade kargo maliyeti yüksek mi?
14. İade oranı yüksek olabilecek ürünlere dikkat edin
Bazı ürün gruplarında:
- Beden
- Renk beklentisi
- Uyum
- Teknik uyumluluk
- Görsel beklenti
gibi nedenlerle iade riski daha yüksek olabilir.
Örneğin beden uyumu kritik bir ürünle, standart ölçülü basit bir aksesuarın iade riski aynı olmayabilir.
İlk ürün seçerken yüksek iade riski işletmenin operasyonunu zorlaştırabilir.
15. Tedarikçi güvenilirliği ürün kadar önemlidir
Çok iyi bir ürün bulmuş olabilirsiniz.
Ancak tedarikçi:
- Sürekli stok dışı kalıyorsa
- Fiyatı sık değiştiriyorsa
- Geç gönderiyorsa
- Kusurlu ürün oranı yüksekse
- Fatura süreci problemliyse
ürün fırsatı gerçek bir işletme fırsatına dönüşmeyebilir.
Tedarikçiye şu soruları sorabilirsiniz:
1. Minimum sipariş adedi nedir?
2. Stok ne sıklıkla yenilenir?
3. Fiyat ne kadar süre geçerlidir?
4. Kusurlu ürün süreci nasıl işler?
5. İade/değişim koşulları nelerdir?
6. Sipariş kaç günde hazırlanır?
7. Ürünün barkodu mevcut mu?
8. Fatura düzenleniyor mu?
16. İlk ürün için çok büyük stok almak gerekli midir?
Hayır.
Yeni bir ürün henüz doğrulanmamışsa çok yüksek stok almak sermaye riskini artırabilir.
Örneğin:
100.000 TL bütçeniz olduğunu düşünelim.
Tamamını tek ürüne yatırmak yerine daha kontrollü test yapmak bazı işletmeler için daha mantıklı olabilir.
Ancak doğru stok miktarı:
- Tedarik süresi
- Minimum sipariş
- Satış hızı
- Ürün maliyeti
- Sermaye gücü
gibi faktörlere bağlıdır.
Evrensel bir “ilk stok adedi” yoktur.
17. Ürünü küçük testle doğrulayın
Örneğin ilk etapta sınırlı stokla satışa başlayabilirsiniz.
Test süresinde:
- Görüntülenme
- Sepete ekleme
- Satış
- Reklam maliyeti
- İade
- Ürün başına katkı
gibi verileri takip edin.
Ürün yeterli sinyal veriyorsa stok artırılabilir.
Sinyal vermiyorsa nedenini araştırın.
Sorun:
- Talep
- Fiyat
- Görsel
- Açıklama
- Reklam
- Rekabet
- Ürün kalitesi
olabilir.
18. İlk ürün için örnek puanlama sistemi
Aşağıdaki sistem evrensel bir kural değildir.
Yalnızca karar vermeyi daha objektif hale getirmek için kullanılabilecek örnek bir çerçevedir.
Her başlığa 1 ile 5 arasında puan verin.
Talep:
1 = Çok zayıf
5 = Güçlü
Rekabet avantajı:
1 = Çok zor
5 = Farklılaşmak kolay
Kâr potansiyeli:
1 = Çok düşük
5 = Güçlü
Kargo kolaylığı:
1 = Zor/pahalı
5 = Kolay
İade riski:
1 = Çok yüksek
5 = Düşük
Tedarik güvenilirliği:
1 = Zayıf
5 = Güçlü
Stok riski:
1 = Yüksek
5 = Düşük
Toplam maksimum:
35 puan
19. Örnek ürün karşılaştırması
Ürün A:
Talep: 5
Rekabet: 2
Kâr: 2
Kargo: 2
İade: 3
Tedarik: 4
Stok riski: 2
Toplam:
20 / 35
Ürün B:
Talep: 4
Rekabet: 4
Kâr: 4
Kargo: 5
İade: 4
Tedarik: 4
Stok riski: 4
Toplam:
29 / 35
Bu örnekte Ürün A daha fazla aranıyor olsa bile Ürün B ticari açıdan daha dengeli görünebilir.
Bu yalnızca örnek bir değerlendirme modelidir.
20. Ürün puanı yüksekse kesin satılır mı?
Hayır.
Hiçbir puanlama sistemi satış garantisi vermez.
Bu sistem yalnızca:
- Duygusal kararları azaltmak
- Ürünleri aynı kriterlerle karşılaştırmak
- Riskleri daha görünür hale getirmek
için kullanılabilir.
Gerçek doğrulama ancak gerçek müşteri davranışı ve satış verisiyle yapılabilir.
21. Google Trends’te 100 görmek ne anlama gelir?
Burada sık yapılan önemli bir hatayı düzeltelim.
Trends grafiğinde 100 görmek:
Alıntı:“Bu ürün 100.000 kez aranıyor.”
anlamına gelmez.
Google’ın resmî açıklamasına göre Trends verileri zaman ve bölgeye göre normalleştirilir ve 0-100 arasında ölçeklenir.
Bu nedenle Trends:
mutlak arama hacmi aracı değil,
göreli ilgi karşılaştırma aracıdır.
22. Google Trends tek başına ürün seçmek için yeterli midir?
Hayır.
Google Trends yalnızca talep araştırmasının parçalarından biridir.
Bunun yanında:
- Pazaryeri arama sonuçları
- Rakip fiyatları
- Yorum sayıları
- Ürün yorumlarında tekrar eden sorunlar
- Tedarikçi fiyatları
- Kargo maliyeti
- Reklam maliyeti
- İade riski
birlikte değerlendirilmelidir.
23. Rakip ürün yorumları neden değerlidir?
Müşteri yorumları yalnız rakibin puanını görmek için kullanılmamalıdır.
Özellikle düşük puanlı yorumlarda tekrar eden problemler ürün geliştirme fırsatı gösterebilir.
Örneğin müşteriler sürekli:
- Paketleme kötü
- Boyut küçük
- Malzeme zayıf
- Kablo kısa
- Renk farklı
- Kullanımı zor
diyorsa yeni ürün seçerken veya tedarikçi belirlerken bu sorunları dikkate alabilirsiniz.
Ama yorumlardan rakip satıcıyı karalamak amacıyla içerik üretmek doğru değildir.
Amaç yalnızca ürün kategorisindeki müşteri ihtiyaçlarını anlamaktır.
24. Ürünün hukuki veya teknik gerekliliklerini kontrol edin
Bazı ürün kategorilerinde özel mevzuat veya teknik şartlar bulunabilir.
Örneğin:
- Kozmetik
- Gıda
- Elektrikli ürün
- Çocuk ürünleri
- Sağlıkla ilişkili ürünler
gibi kategorilerde ek mevzuat, etiketleme veya güvenlik gereklilikleri olabilir.
Bu nedenle ilk ürün seçerken:
Alıntı:“Satışı internette var, ben de satabilirim.”
mantığıyla hareket etmeyin.
Ürün kategorisine ilişkin güncel resmî gereklilikleri ayrıca doğrulayın.
25. Nakit akışını unutmayın
Kârlı ürün bile nakit akışı problemi yaratabilir.
Örneğin:
Tedarikçiye peşin ödeme yapıyorsunuz.
Pazaryerinden ödemenizi daha sonra alıyorsunuz.
Stok sürekli yenilenmek zorunda.
Bu durumda ürün kârlı olsa bile büyüdükçe daha fazla işletme sermayesi gerektirebilir.
Bu yüzden ürün seçerken:
- Tedarik ödeme vadesi
- Pazaryeri tahsilat süresi
- Ortalama stok süresi
- Yeniden sipariş süresi
de değerlendirilmelidir.
26. İlk ürün için kısa kontrol listesi
Bir ürünü satışa almadan önce:
1. Müşteri ihtiyacı net mi?
2. Google Trends ilgisi incelendi mi?
3. Sezonluk olup olmadığı kontrol edildi mi?
4. İlgili ve yükselen aramalar incelendi mi?
5. Rakipler analiz edildi mi?
6. Ürün maliyeti doğrulandı mı?
7. Komisyon hesaplandı mı?
8. Kargo maliyeti hesaplandı mı?
9. Reklam maliyeti için pay ayrıldı mı?
10. İade riski değerlendirildi mi?
11. Tedarikçi doğrulandı mı?
12. Stok riski değerlendirildi mi?
13. Ürün başına katkı hesaplandı mı?
14. Nakit akışı değerlendirildi mi?
15. Ürün özel mevzuata tabi mi kontrol edildi mi?
16. Küçük test planlandı mı?
Sonuç
E-ticarette ilk ürün seçimi:
“En çok satan ürünü bul”
yaklaşımından çok daha fazlasıdır.
Sağlıklı seçim için:
- Talep
- Rekabet
- Kârlılık
- Lojistik
- İade
- Tedarik
- Stok
- Nakit akışı
aynı anda değerlendirilmelidir.
En çok aranan ürün her zaman en iyi ürün değildir.
En ucuz tedarik edilen ürün de her zaman en kârlı ürün değildir.
İlk hedef:
Alıntı:kontrollü şekilde test edilebilen, gerçek katkı bırakabilecek ve işletmenin yönetebileceği bir ürün bulmak
olmalıdır.
Siz nasıl ürün seçiyorsunuz?
E-ticarete başlayanlara birkaç soru:
1. Ürün araştırırken ilk baktığınız şey talep mi, rekabet mi, kâr marjı mı?
2. Google Trends kullanıyor musunuz?
3. Çok satıyor diye girip daha sonra kârsız olduğunu fark ettiğiniz bir ürün oldu mu?
4. İlk ürününüzü seçerken en çok hangi noktada zorlandınız?
Deneyim paylaşırken özel tedarik anlaşmalarınızı, hesap bilgilerinizi veya paylaşılmaması gereken ticari verileri yazmayın.
Kaynaklar
Google Trendler Yardım – Google Trendler verileri hakkında SSS
Google Trendler Yardım – Arama terimlerini ve konuları karşılaştırma
Google Trendler Yardım – İlgili aramaları bulma
Google Trendler Yardım – Google Trendler'i kullanmaya başlama
T.C. Ticaret Bakanlığı – Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025